Friese klokken

 

Hoewel de klokkenmaker warm loopt voor bijna alles wat tikt, gaat de belangstelling van Henk Westeneng vooral uit naar Friese klokken. De Friese klokken kenmerken zich door degelijk vakwerk. Van kast tot wijzerplaat, helemaal met de hand gemaakt met prachtige details. Henk vertelt hoe hij een klok met de afbeelding van koning Salomo weer aan de praat kreeg. Pas toen het uurwerk tikte, kreeg de beeltenis weer zijn volle lading: elke seconde werd het zwaard  neergehaald...

De kasten van de Friese klokken zijn meestal gemaakt van eiken of mahonie, maar als u een klok tegenkomt die gemaakt is aan het einde van de 18e eeuw, is de kans groot dat het om iepenhout gaat. In die tijd was er namelijk een overschot aan deze houtsoort als gevolg van de iepenziekte. Een enkele keer is de kast van wortelnootfineer gemaakt. Hiermee wilde de klokkenmaker de klok een duurder uiterlijk geven.
 

Friese staartklok


Achterop de wijzerplaat van de Friese klok zijn doorgaans de initialen van de klokkenmaker te vinden, zodat de klok terug te plaatsen is in de tijd. Maar ook zonder de letters van maker biedt een kijkje in het hart van de klok veel nuttige informatie, want elke klokkenmaker had zo zijn eigen werkwijze en detaillering.

Eind 19e eeuw was het gedaan met het succes van de Friese klokken. Uit Duitsland kwamen de regulateurs overwaaien. Klokken die nog geen kwart kosten van de ambachtelijke Friese klokken. Bovendien hoefden ze maar één keer per week te worden opgewonden, terwijl de gewichten van de Friese klok elk etmaal opgetrokken moesten worden. In de 21e eeuw, met al zijn tijdsdruk, heeft men de charme van de Friese klok weer herontdekt en worden de gewichten weer met liefde opgehaald...

Henk Westeneng is de enige uurwerkmaker die uw Friese klok tegen diefstal kan beveiligen volgens het unieke HBB-systeem (ministerieel goedgekeurd)!


De mooiste restauratie die ik in al die jaren heb uitgevoerd is een Friese Staartklok met een ballonvaarders mechaniek. De klok stamt waarschijnlijk uit ongeveer 1930 , toen was het feest als er een ballon opsteeg, vandaar de vlaggen. Die klok is gemaakt door Rienk Martens Schaap  en de wijzerplaat is geschilderd door Sieds Teede Haanstra. Een heel zeldzame klok en een bijzonder mechaniek.

Klik op de foto om een film ervan te zien!